Aftur til yvirlit Dagurin kólnar
Í 1916 mitt í fyrra heimsbardaga royndi Edith Södergran seg fyrstu ferð sum yrkjari við savninum ‘Dikter’. Fyrsta yrkingin byrjar soleiðis: ”Jag såg ett träd som var större än alla andra …” Síðan sær hon eina kirkju og eina kvinnu. ”En krets var dragen kring dessa ting, den ingen överträder.” Soleiðis rammar Edith Södergran okkum heimin inn. Heimin, hon í allari undran vil fáa okkum at síggja.
Yrkingarnar vórðu illa fagnaðar. Tað varð flent at henni, hon varð hildin fyri
gjøldur og bara nøkur fá ognaðu sær savnið. Skrivingarlagið var ov fremmant og
myndirnar ov løgnar.
Hon tók sær tað ógviliga nær og
skrivaði í allari neyðini bræv til forlagið og bað tey avsanna alment, at ein
Edith Södergran hevði yrkt alt hetta.
Onkur undraði seg yvir, at eitt konufólk kundi skriva yrking sum hesa:
svalnar úr Dikter, 1916
Dagurin kólnar mót kvøldi…
Drekk varman úr hond míni,
í hond míni er vársins heita blóð.
Tak hond mína, tak mín ljósa arm,
tak longsilin í mjáu akslum mínum…
Undarligt hevði verið at kent,
eina einstaka nátt, nátt sum hesa,
títt tunga høvur móti brósti mínum.
Tú kastaði reyðu rósu kærleiks tíns
í mítt hvíta fang
í mínum heitu hondum kroysti eg
tíns kærleiks reyðu rósu, sum følnar brátt…
O, tú høvdingi við køldum eygum,
eg taki ímóti teirri krúnu, tú rættir mær,
sum boyggir mítt høvur niður móti mínum hjarta…
III
Eg sá harra mín fyri fyrstu ferð í dag,
titrandi kendi eg hann aftur alt fyri eitt.
Nú kenni eg longu hansara tungu hond á mínum lætta armi…
Hvar er mín hjartaligi gentulátur,
mítt kvinnufrælsi, brestandi nakka?
Nú kenni eg longu hans tungu hond um mín skelvandi kropp,
nú hoyri eg veruleikans harða klang
móti mínum skjøru, skjøru dreymum
Tú leitaði eftir einari blómu
og fann eina frukt.
Tú leitaði eftir einari keldu
Tú leitaði eftir einari kvinnu
og fann eina sál –
tú ert vónsvikin.
Södergran (1892-1923)
og sínar tankar? Ella er tað soleiðis, kvinnan frá fyrndartíð hevur havt tað
saman við manninum? Ella hugsar hon um Guð? Er tað hon sjálv, yrkjarin, sum tekur
ímóti reyðu rósini og eini krúnu sum tekin um, at hon er tann kosna.
Södergran hava hetta margtýdda í sær; tær eiga í sær eina meining, sum hvørvur,
tá ið vit eru ov vís í at vit hava tamarhald á henni.
Deil á
Vilt tú hava Sprotatíðindi sum teldupost? 
