Út at stjala ross

Bókaprát
14.12.2011
Sprotin

Tíðliga í november. Klokkan er níggju. Stórtíturnar dumsa inn í vindeygað. Viðhvørt fara tær flúgvandi av stað aftur, meðan tað melur fyri teimum av stoytinum, í øðrum førum deysa tær eina løtu og liggja so í nýfalna kavanum og flagsa, áðrenn tær koma upp aftur á veingirnar. Eg veit ikki, hvat ið eg eigi, sum tær vilja hava. Eg hyggi úr vindeyganum út ímóti skóginum. Randarsólin roðar yvir trøunum ímóti vatninum. Hann fer at lota. Eg síggi skapið á lotinum í vatninum.

1.
Nú búgvi eg her, í einum lítlum húsi við eitt vatn langt eysturi í landinum. Út í vatnið rennur ein á. Hetta er ein lítil á, og fáir eru løkirnir at ríka hana við vatni miðskeiðis á sumrinum, men á vári og á heysti rennur hon stríð, og eyrriðar eru í henni. Eg havi fingið nakrar, meir enn so. Áarmunnin er bara nakrar hundrað metrar hiðani. Tað er so dánt, at eg hómi hann úr køksvindeyganum, tá ið bjarkartrøini hava kastað bløðini. Sum nú í november. Við ánna stendur ein smátta, og fari eg út á trappuna, síggi eg, tá ið lampurnar eru tendraðar. Har býr ein maður, sum eg haldi er eldri enn eg sjálvur. Tað tykist so. Men kanska kemst tað av tí, at eg ikki skilji, hvussu eg sjálvur síggi út, ella at lívið hevur verið harðari við hann, enn tað hevur verið við meg. Tí má eg ikki síggja burtur frá. Hann hevur hund, ein border collie. 

Eg havi eitt fuglaborð á einum steyra eitt sindur úti í túninum. Um morgnarnar, tá ið lýsir fyri degi, siti eg við døgurðaborðið í køkinum við einum kaffikoppi og síggi fuglarnar koma flákrandi. Eg havi talt upp í átta ymisk sløg á borðinum. Tað eru fleiri enn nakrar aðrar staðir, har eg havi búð, men tað er bara stórtítan, sum flýgur inn í rútin. Eg havi búð nógvar staðir. Nú búgvi eg her. Tá ið dagslýsið kemur, havi eg verið vakin í fleiri tímar. Kykað. Gingið og malið, lisið dagblaðið frá gjárdegnum, fingið uppvaskið frá í gjár frá hondum, tað var ikki nógv. Lurtað eftir BBC. Útvarpið gongur tað nógva av samdøgrinum. Eg lurti eftir tíðindum, dugi ikki at venja meg av við tað, men eg veit ikki longur, hvat ið eg skal brúka tey til. Tey siga, at seksti og sjey ár eru ikki høgur aldur, ikki á okkara døgum, og tað kenst heldur ikki soleiðis, eg føli meg birgan. Men tá ið eg lurti eftir tíðindunum, eiga tey ikki longur sama sess í lívi mínum. Tey broyta ikki áskoðan mína á heimin, sum tey gjørdu fyrr. Kanska er okkurt galið við tíðindunum, soleiðis sum tey verða borin fram, kanska eru ov nógv tíðindi. Fyrimunurin við BBC World Service, sum verður sent tíðliga um morgunin, er, at alt ljóðar øðrvísi, at einki petti verður sagt um Noreg, og at eg kann dagføra meg sjálvan um viðurskiftini ímillum lond sum Jamaica, Pakistan, India og Burma í einari ítróttagrein sum cricket; ein ítróttagrein, sum eg aldri havi sætt verða íðkaða í veruleikanum, og ongantíð komi at síggja, um tað stendur til mín. Men tað, sum eg havi lagt til merkis, er, at ”móðurlandið” Ongland verður altíð bukað. Tað er so altíð nakað.

Eg havi eisini hund. Hon eitur Lýra. Hvørjum slagi hon er av, er ikki lætt at vita. Tað er ikki so umráðandi. Vit hava longu verið úti, við lummalykt, og spákaðu eftir rásini, sum vit plaga at ganga eftir móti vatninum við millimeturtunnum ísi á vatninum dygst inni við land, har tey heystgulu, følnaðu sevini standa stinn fram við vatnstrondini, og hann hevur kavað av møkum, luftin í erva er myrk, og tað fekk Lýru at njósa í ovfarakæti. Nú liggur hon tætt inni við komfýrin og svevur. Nú kavar ikki longur. So hvørt sum dagur kemur, bráðnar alt burtur aftur. Tað síggi eg á hitamátaranum. Tann reyða súlan rísur við sólini.

Alt lívið hevur mær longst eftir at vera einsamallur í einum staði sum hesum. Sjálvt tá ið tað hevur verið best, og tað hevur ikki verið sjáldan. So mikið kann eg siga. At tað ikki hevur verið sjáldan. Eg havi verið heppin. Men eisini tá, til dømis mitt í einari hálsfevning, tá ið onkur teskaði mær orð í oyrað, sum eg fegin vildi hoyra, kundi mær alt í einum leingjast eftir einum staði, har tað bara var púra kvirt. Ár kundu ganga, at eg ikki hugsaði um tað, men tað merkir ikki, at mær ikki longdist hagar. Og nú eri eg her, og tað er næstan fullkomiliga, sum eg hevði hugsað mær tað.

Um knappar tveir mánaðir er hetta túsundáraskeiðið liðugt. Tá verður veitsluhald og fýrverk í bygdini, sum eg hoyri til. Hagar ætli eg mær ikki. Eg verði her í húsinum við Lýru, geri kanska eitt rend oman á vatnið at vita, um ísurin ber uppi, eg hugsi mær tíggju kuldastig og mánalýsi, og so skal eg kyka í komfýrinum og drekka mær eina passaliga kenning av einari fløsku, eg havi standandi í skápinum, leggja eina plátu á gamla plátuspælaran við næstan teskandi røddini í Billie Holiday, sum tá ið eg hoyrdi hana í Colosseum inni í Oslo eina ferð í fimmtiárunum, næstan útbrend, men kortini dragandi trølsk. Tá ið plátan er liðug, fari eg at leggja meg og sova so tungt, sum ein fær sovið uttan at vera deyður, og vakna aftur til eitt nýtt túsundáraskeið og ikki lata tað hava nakað petti upp á seg. Tað gleði eg meg til.

Fyribils brúki eg tíðina til at seta hetta staðið í stand. Tað er ikki smávegis, ið skal umvælast, eg fekk tað lagaliga. Fyri at siga sum er, so hevði eg fyrireikað meg til at skula leggja munandi meira á borðið fyri at vissa mær húsið og grundina, men har var eingin stórvegis kapping. Nú skilji eg hví, men tað ger einki. Eg eri í øllum førum væl nøgdur. Eg royni at gera tað mesta sjálvur, hóast eg væl hevði kunnað goldið einum snikkara, eg eri ikki sørur, minni enn so, men so hevði tað gingið ov skjótt. Eg vil brúka ta tíð, sum krevst. Tíð er umráðandi fyri meg, hugsi eg mær. Ikki, at hon skal ganga skjótt ella seint, men bara sum tíð, sum nakað, eg livi í og fylli við ítøkiligum lutum og virksemi, sum eg kann býta hana upp við, so at hon verður týðilig fyri mær og ikki hvørvur, tá ið eg ikki varnist.

Deil á

Aðrar greinar

Bókaprát
Alex Schulman – Skunda tær at elska

Sprotin gav út væl fagnaðu bókina "Brenn øll míni brøv" eftir Alex Schulman í fjør. Nú leggja vit fr...

Bókaprát
Vegghamar – út í bókling

Litfagri bóklingurin er gjørdur í samstarvi við Gallarí Havnar&aacut...

Bókaprát
Til lukku, Heðin!

Heðin M. Klein er 75 ár í dag Hann hevur givið 25 verk út við yrkingum umframt tað nýggjasta við týd...